Նոյեմբեր 7ին հայ ժողովուրդը կ'ոգեկոչէ մահուան 303-րդ տարելիցը իր արժանաւոր դէմքերէն Իսրայէլ Օրիի։
Իսրայէլ Օրի կը հանդիսանայ արդի ժամանակաշրջանի հայ ժողովուրդի ազատագրութեան եւ Հայաստանի անկախութեան պայքարին անձնուէր նախակարապետը։

Հայ ժողովուրդի հոգեմտաւոր արժէքներու ոսկեմատեանին մէջ իրենց լուսաշող տեղը ունին ոչ միայն ստեղծագործ մեր տաղանդները, այլ նաեւ հայկեան հանճարին երկնած արժէքները կորուստէ փրկող, հաւաքող, ուսումնասիրող, արժեւորող եւ սերունդներուն մատչելի ու սիրելի դարձնող երախտաւորները։

99 տարի առաջ այս օրը՝ 5 Նոյեմբերին, Ֆրանսա եւ Մեծն Բրիտանիա պաշտօնապէս պատերազմ յայտարարեցին Օսմանեան Կայսրութեան դէմ, որուն իթթիհատական կառավարութիւնը արդէն նետուած էր Առաջին Աշխարհամարտի գեհենին մէջ՝ Գերմանիոյ եւ անոր զինակից Կեդրոնի ուժերուն կողքին դիրք բռնելով։

Նոյեմբեր 4, 1892ին, վաթսուն տարեկան հասակին, Պոլսոյ ոստիկանական կեդրոնի մը մէջ թունաւոր սուրճի միջոցաւ սպաննուելով, վախճանեցաւ հայ հոգեւորականի եւ մտաւորականի իւրայատուկ դէմք մը՝ Խորէն Արք. Գալֆայեան։

Խորէն Նար-Պէյ գրչանունով հռչակուած՝ ան մնայուն տեղ գրաւեց ինչպէս իր ժամանակակիցներուն, նոյնպէս եւ հետագայ սերունդներու յիշողութեան մէջ, իբրեւ հայ ժողովուրդի արժէքաւոր, այլեւ վիճայարոյց ծնունդներէն մէկը։

Հայոց յուշատետրին 3 Նոյեմբեր 1920ի էջը լեցուն է թրքական եղեռնագործութեան, ինչպէս նաեւ մեծապետական մեղսակցութեան մասին վկայող դառն ու դաժան դասերով։

Նոյեմբեր 3ի այս օրը, 94 տարի առաջ, վարագոյրը իջաւ հերոսական Հաճընը գրաւելու, հրկիզելու ու քարուքանդ աւերելու քեմալական զօրքին ոճրագործութեան վրայ։