11 Օգոստոսը հին հայոց ազգային տօնացոյցին ամէնէն կարեւոր Օրը եղած է, տօնակատարուած է իբրեւ Նաւասարդի 1ը՝ իբրեւ հայոց հեթանոսական շրջանի Նոր Տարուան առաջին օրը, որ յատկանշուած է տարուան մեծագոյն տօնախմբութիւններով, մարզական ու գեղարուեստական մրցանքներով, ժողովրդային խրախճանքներով եւ հին աստուածներուն մատուցուած գոհաբանութիւններով ու օրհնանքով։

10 Օգոստոսին, 1920ին, Հայաստանն ու հայութիւնը ապրեցան պատմական ու այժմէական նշանակութեամբ բախտորոշ պահ մը։
Օգոստոս ամսու այս օրը, 91 տարի առաջ, հանդիսաւոր շուքով ստորագրուեցաւ Սեւրի Դաշնագիրը, որ նուիրագործեց Հայաստանի անկախութեան եւ ազգային պետականութեան՝ Հայաստանի Հանրապետութեան միջազգային իրաւական ճանաչումը։

Օգոստոս 9ի այս օրը, 113 տարի առաջ, Աթէնքի հիւանդանոցներէն մէկուն մէջ, այդ ժամանակ ճար ու դարման չունեցող թոքախտի զոհ գնաց հայ ժողովուրդի ազգային-ազատագրական շարժման հիմնադիր դրօշակիրներէն եւ առաջին նուիրեալներէն Գրիգոր Գլըտճեան, որ իր գաղափարապաշտ ճարտասանութեան համար արժանացած էր Պարոյր-Հայկազն անուանակոչումին, հետեւողութեամբ հինգերորդ դարու հայ մեծահռչակ հռետորին։

Երէկ՝ Օգոստոս 7ին, լրացաւ մահուան 76րդ տարելիցը հայ գրականութեան դասական մեծութիւններէն Ալեքսանդր Մովսիսեանի, որ արեւելեան կողմն Հայաստանի՝ Շամախի (Շիրվան) մէջ ծնած ըլլալով, գրչանուն ընտրեց Շիրվանզադէն (Շիրվանի Զաւակ) եւ այդ անունով իր բարձունքը նուաճեց հայ ժողովուրդի հոգեմտաւոր ժառանգութեան երկնակամարին։

Օգոստոս 6ի օրը, 97 տարի առաջ, հայ ժողովուրդի եւ Հայաստանի ապագային հաշւոյն, Դաշնակցութիւնը ընտրեց ծայր աստիճան դժուարին, այլեւ պատմական մեծ նշանակութեամբ պատասխանատու դիրքորոշում մը։