Մարտ մէ­կի այս օ­րը կ­’ամ­բող­ջա­նայ 8րդ ­տա­րե­լի­ցը այն սեւ ու մղձա­ւան­ջա­յին օ­րո­ւան, երբ մի­ջազ­գա­յին լրա­տո­ւա­մի­ջոց­նե­րու մի­լիո­նա­ւոր՝ ապ­շա­հա՛ր հե­տե­ւորդ­նե­րուն հետ, հայ մար­դիկ եւս ա­մէ­նու­րեք՝ աշ­խար­հի չորս ծա­գե­րուն սար­սա­փա­հար ու շնչա­հեղձ ա­կա­նա­տե­սը դար ­ձան ­Հա­յոց ­Պե­տա­կան ­Տու­նը ցնցած քա­ղա­քա­ցիա­կան բո­ղո­քի ծայ­րա­յե­ղա­կան պոռթ­կու­մին ու խռո­վա­րա­րու­թեան ծան­րակ­շիռ ող­բեր­գու­թեան։

2008 ­Փետ­րո­ւա­րի վեր­ջին գի­շե­րո­ւան ուշ ժա­մե­րէն սկսեալ, քա­ղա­քա­ցիա­կան խռո­վա­րա­րու­թեան եւ եղ­բայ­րաս­պան կռո­ւի չա­րա­բաս­տիկ ու­րո­ւա­կա­նը թե­ւա­ծեց քա­ղա­քա­մայր Ե­րե­ւա­նի կեդ­րո­նա­կան հրա­պա­րա­կին շրջա­կայ­քը, յատ­կա­պէս հա­րա­ւա­կող­մը՝ Ալ. ­Միաս­նի­կեա­նի ար­ձա­նին մեր­ձա­ւո­րու­թեամբ։
Մի­ջազ­գա­յին զան­գո­ւա­ծա­յին լրա­տո­ւա­մի­ջոց­նե­րը ժա­մը ժա­մուն հե­ռասփ­ռե­ցին սահմռ­կե­ցու­ցիչ տե­սա­րան­նե­րը ոչ միայն ցու­ցա­րար­նե­րու եւ զի­նո­ւո­րա­կան­նե­րու մի­ջեւ ա­րիւ­նա­լի բա­խում­նե­րու, այ­լեւ Ե­րե­ւա­նի կեդ­րո­նէն ներս վա­ճա­ռա­տու­նե­րու եւ պա­տա­հա­կան ինք­նա­շարժ­նե­րու ջախ­ջախ­ման ու կո­ղո­պու­տին։

8 քա­ղա­քա­ցի եւ 2 ի­րա­ւա­պահ ծա­ռա­յող սպան­նո­ւե­ցան, իսկ շուրջ 200 ու­րիշ­ներ վի­րա­ւո­րո­ւե­ցան «­Մար­տի­մէ­կեան Խ­ռո­վու­թիւն­ներ» տխրահռ­չակ ա­նու­նը ստա­ցած քա­ղա­քա­կան եւ քա­ղա­քա­ցիա­կան այդ սայ­թա­քու­մին հե­տե­ւան­քով։
Հա­յաս­տա­նի ­Հան­րա­պե­տու­թեան ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան կա­յաց­ման ա­ռու­մով՝ ­Մարտ մէ­կի ող­բեր­գու­թիւ­նը դար­ձաւ իւ­րա­յա­տուկ ծնուն­դի նշան եւ ճակ­տի դրոշ­մո­ւած ա­մօ­թի խա­րան, որ ա­հա 8 տա­րի­նե­րէ ի վեր կը խորհըր­դան­շէ եր­կուն­քի ցա­ւա­գին գա­լա­րում­նե­րը հա­յոց պե­տա­կա­նու­թեան ա­զատ ու ար­դար կար­գե­րով ար­մա­տա­ւոր­ման դժո­ւա­րին, այ­լեւ քար­քա­րուտ ճա­նա­պար­հին։

Ա­ւե­լի՛ն. ­Մարտ մէ­կի ող­բեր­գու­թիւ­նը նաեւ խորհր­դանը­շեց ժո­ղո­վուր­դի վստա­հու­թեան քո­ւէով իշ­խա­նու­թեան ղե­կին հա­սած քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րու ամ­բող­ջա­տի­րա­կան մո­լո­րան­քին։ Օ­րին, հա­սա­րա­կա­կան «ան­դորր»ը վե­րա­հաս­տա­տե­լու նպա­տա­կով՝ պաշ­տօ­նա­ւարտ Հ.Հ. նա­խա­գահ Ռ. ­Քո­չա­րեա­նի հրա­մա­նագ­րով հաս­տա­տո­ւե­ցաւ քսա­նօ­րեայ «ստի­պո­ղա­կան վի­ճակ», որ նո­րըն­տիր Հ.Հ. նա­խա­գահ ­Սերժ ­Սարգ­սեա­նի իշ­խա­նու­թիւ­նը խարս­խեց գրաքն­նու­թեամբ ու քա­ղա­քա­ցիա­կան եւ մարդ­կա­յին ի­րա­ւանց ու ա­զա­տու­թեանց կաշ­կան­դում­նե­րով հա­կա-կշ­ռե­լի կա­ռա­վար­ման հա­մա­կար­գի մը վրայ։

«Ս­տի­պո­ղա­կան վի­ճակ»ի այդ «ժա­մա­նա­կա­ւոր» դրու­թիւ­նը հե­ռա­հար իր անդ­րա­դար­ձը ու­նե­ցաւ՝ խորհր­դա­յին ամ­բող­ջա­տի­րու­թեան կռնակ դար­ձու­ցած մեր երկ­րին ու պե­տու­թեան դե­ռա­տի ժո­ղովր­դա­վա­րու­թիւ­նը մղե­լով դէ­պի... պե­տա­կան «թե­լադ­րանք­նե­րով» մտա­ծե­լու, ար­տա­յայ­տո­ւե­լու եւ շար­ժե­լու ներ­քին կա­լան­քին դա­տա­պար- ­տո­ւած... քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­սա­րա­կու­թիւն։

Այ­սօր, երբ ութ տա­րո­ւան հե­ռա­ւո­րու­թե­նէն յե­տա­դարձ ակ­նարկ մը կը նե­տենք ­Մարտ 1ի քա­ղա­քա­ցիա­կան ող­բեր­գու­թեան վրայ, ազ­գո­վին մեր ներ­կա­յին ու վա­ղո­ւան օ­րո­ւան նկատ­մամբ կը հա­մա­կո­ւինք այն անձ­կու­թեամբ, թէ ­Հա­յոց ­Պե­տա­կան ­Տան հա­սա­րա­կա­կան կեան­քի ըն­դեր­քին տա­կա­ւին զգա­լի են խմո­րում­ներն ու գա­լա­րում­նե­րը քա­ղա­քա­ցիա­կան ան­խու­սա­փե­լի պայ­թու­մի վտան­գին։ ­Կար­ծէք մեր պե­տա­կան ու քա­ղա­քա­կան այ­րե­րը ոչ մէկ դաս քա­ղած են «­Մար­տի­մէ­կեան Խ­ռո­վու­թիւն­նե­րէն» եւ կը շա­րու­նա­կեն մտա­ծել, խօ­սիլ ու գոր­ծել այն­պէս, որ բո­ղո­քի շարժ­ման ու քա­ղա­քա­ցիա­կան ցա­սու­մի «վա­ռօ­դի տա­կառ»ի վտանգ չկայ ­Հա­յաս­տա­նի ներ-քա­ղա­քա­կան կեան­քին մէջ եւ կա­րե­լի է այս­պէ՛ս՝ ան­փոյթ եւ ան­վերջ հրահ­րել կամ ան­տե­սել յու­սա­խա­բու­թիւն­նե­րը, դառ­նու­թիւն­նե­րը եւ դժգո­հու­թիւն­նե­րը սե­փա­կան ժո­ղո­վուր­դի լայն խա­ւե­րուն, յատ­կա­պէս ե­րի­տա­սար­դու­թեան։

Նոյ­նիսկ այ­սօ­րո­ւան սահ­մա­նադ­րա­կան բա­րե­փո­խում­նե­րու ուղ­ղու­թեամբ յա­ռա­ջա­նա­լու ներ-քա­ղա­քա­կան մթնո­լոր­տին մէջ, 1 ­Մարտ 2008էն ութ տա­րի ետք ալ, դեռ ի վի­ճա­կի չենք պաշ­տօ­նա­կան՝ ամ­բող­ջա­կան եւ սպա­ռիչ պա­տաս­խա­նը տա­լու այն մեծ, այ­լեւ հիմ­նա­կան հար­ցադ­րու­մին, թէ՝ ին­չո՞ւ պա­տա­հե­ցաւ այ­դօ­րի­նակ գա­հա­վի­ժու­մը մեր երկ­րի ու ժո­ղո­վուր­դի կեան­քին մէջ։ ­Մա­նա­ւա՛նդ՝ ի՞նչ էր պա­տաս­խա­նա­տո­ւու­թեան բա­ժի­նը ոչ միայն ­Տէր-­Պետ­րո­սեա­նա­կան ճամ­բա­րը ա­ռաջ­նոր­դած գոր­ծիչ­նե­րուն, այ­լեւ՝ այս վեր­ջին­նե­րու բա­ցա­յայտ գրգռու­թեանց զու­գա­հեռ, նոյ­նինքն օ­րո­ւան իշ­խա­նա­ւոր­նե­րուն ու պե­տա­կան կա­ռոյց­նե­րուն, ­Մարտ 1ի խռո­վու­թեանց եւ զի­նեալ բա­խում­նե­րու հրահ­րու­մին մէջ։

Մին­չեւ այ­սօր վերջ­նա­կա­նա­պէս փա­կո­ւած չէ ող­բեր­գա­կան թղթած­րա­րը ­Մարտ 1ի խռո­վու­թեանց. ո՛չ քա­ղա­քա­կան ան­կողմ­նա­կալ գնա­հա­տա­կան տրո­ւած է, ոչ ալ օ­րէն­քով պատ­ժո­ւած են անխ­տիր բո­լոր պա­տաս­խա­նա­տու­նե­րը, իշ­խա­նա­ւոր թէ ընդ­դի­մա­դիր ճամ­բա­րին պատ­կա­նին ա­նոնք։ Իսկ յատ­կա­պէս այդ նպա­տա­կով կազ­մը­ւած խորհր­դա­րա­նա­կան խառն յանձ­նա­ժո­ղո­վը, քա­նի մը ան­գամ եր­կա­րաձ­գե­լէ ետք իր աշ­խա­տան­քի ամ­բող­ջաց­ման ժամ­կէ­տը, ի վեր­ջոյ Օ­գոս­տոս 2009ին հրա­պա­րա­կեց եզ­րա­փա­կիչ զե­կոյց մը, որ սա­կայն ար­ձա­նագ­րու­թիւ­նը կազ­մեց յանձ­նա­ժո­ղո­վին մաս­նա­կից քա­ղա­քա­կան ու­ժե­րու... տա­րա­կար­ծու­թեանց եւ երկ­փեղ­կու­մին։

Մարտ 1ի ա­ռի­թով նաեւ յի­շենք ու յու­շենք, որ ­Սեպ­տեմ­բեր 2009ի խորհր­դա­րա­նա­կան նիս­տե­րու ըն­թաց­քին, խառն յանձ­նա­ժո­ղո­վի զե­կոյ­ցին քննարկ­ման օ­րա­կար­գի ըն­թաց­քին, ներ­հակ ե­լոյթ­ներ ու­նե­նա­լով, խառն յանձ­նա­խում­բին ան­դամ­նե­րը ի­րո­ղա­պէս օ­րի­նա­կա­նա­ցու­ցին թղթած­րա­րը բաց պա­հե­լու եւ կրա­կին վրայ պար­բե­րա­բար իւղ թա­փե­լու... մար­տա­վա­րու­թիւ­նը։

Ան­շուշտ դժո­ւար չե­ղաւ պար­զել ու ճշդել պա­տաս­խա­նա­տո­ւու­թեան բա­ժի­նը բո­ղո­քի հա­ւաք­նե­րու եւ ցոյ­ցե­րու կազ­մա­կերպ­ման ձեռ­նա­մուխ ե­ղած քա­ղա­քա­կան ճամ­բա­րին, որ կը գլխա­ւո­րո­ւէր ­Լե­ւոն ­Տէր-­Պետ­րո­սեա­նի կող­մէ։ ­Բայց նոյն­քան պարզ չէր եւ մին­չեւ վերջ ալ դժո­ւար ե­ղաւ ստու­գա­պէս ճշդել, թէ իշ­խա­նու­թիւն­նե­րը եւ ա­նոնց ղե­կա­վա­րած ու­ժա­յին կա­ռոյց­նե­րը ի­րե՛նք որ­քա­նո՞վ պա­տաս­խա­նա­տո­ւու­թեան բա­ժին ու­նէին քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­կադ­րու­թեան եւ լա­րո­ւա­ծու­թեան այդ աս­տի­ճան սրու­մին մէջ։

Մա­նա­ւանդ որ ­Մարտ 1ի եղ­բայ­րաս­պան ընդ­հա­րում­նե­րը ա­նակն­կալ չէին։ 19 ­Փետ­րո­ւա­րի նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րու­թեանց ա­ւար­տին հետ, ան­մի­ջա­պէս, ծայր ա­ռին ա­տե­նի նա­խա­գա­հա­կան թեկ­նա­ծու ­Սերժ ­Սարգ­սեա­նի օգ­տին տրո­ւած քո­ւէ­նե­րու 52 տո­կո­սի մե­ծա­մաս­նու­թան ար­դիւն­քը վի­ճար­կող, մեր­ժող եւ բո­ղո­քար­կող ­Տէր-­Պետ­րո­սեա­նա­կան ճամ­բա­րի հա­ւաք­ներն ու ցոյ­ցե­րը։ ­Շուրջ տա­սը օր շա­րու­նա­կո­ւե­լով՝ այդ հա­ւաք­ներն ու ցոյ­ցե­րը աս­տի­ճա­նա­բար թափ ստա­ցան եւ ա­ւե­լի կարծր առ­ճա­կատ­ման հու­նի մէջ մտան՝ քա­ղա­քա­ցիա­կան ընդ­հար­ման վտան­գը ան­խու­սա­փե­լի դարձ­նե­լով։

Տար­բեր զար­գա­ցում չէր կրնար ու­նե­նալ 2008ի նա­խա­գա­հա­կան ընտ­րա­պայ­քա­րին ողջ ըն­թաց­քը բնո­րո­շած թշնա­մա­կան բե­ւե­ռա­ցու­մը թեկ­նա­ծու­ներ ­Սերժ ­Սար- գ­սեա­նի եւ ­Լե­ւոն ­Տէր-­Պետ­րո­սեա­նի մի­ջեւ։ ­Նաեւ ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան ար­ժէք­նե­րը ոտ­նա­կո­խող բե­ւե­ռա­ցում մը, որ պե­տա­կան թէ ստո­ւե­րա­յին իշ­խա­նա­ւոր ու­ժե­րու նիւ­թա­կան խայ­ծե­րով եւ սպառ­նա­կան ճնշում­նե­րով՝ զոյգ մրցա­կից­նե­րու հա­կակշ­ռին... են­թար­կեց քո­ւէ­նե­րը ընտ­րա­զան­գո­ւա­ծին։

Հե­տե­ւան­քը քա­ղա­քա­կան բա­ցա­յայտ ան­զօ­րու­թիւնն էր նա­խա­գա­հա­կան ա­թո­ռին տի­րա­ցած ­Սերժ ­Սարգ­սեա­նի կողմ­նա­կից­նե­րու ճամ­բա­րին։ ­Նո­րըն­տիր նա­խա­գա­հը ժո­ղովր­դա­յին վստա­հու­թեան բա­րո­յա­կան յե­նա­րա­նը չու­նէր, որ­պէս­զի կա­րե­նար քա­ղա­քա­կա­նա­պէս յաղ­թա­հա­րել ընտ­րու­թեանց ար­դիւն­քին դէմ ծա­ւա­լած դժգոհ ընտ­րա­զան­գո­ւա­ծին բո­ղո­քի շար­ժու­մը, որ միայն ­Տէր¬­Պետ­րո­սեա­նա­կան հա­ւաք­նե­րու եւ ցոյ­ցե­րու շրջա­նա­կով չէր սա­հա­նա­փա­կո­ւեր։

Այդ պայ­ման­նե­րուն մէջ, ինչ­պէս որ ընտ­րու­թիւն­նե­րուն պար­տո­ւած կող­մը յու­սա­հա­տա­կան ելք մը գտաւ՝ քա­ղա­քա­ցիա­կան հա­կադ­րու­թեանց յետ-ընտ­րա­կան լա­րու­մին թափ տա­լով, այն­պէս ալ յաղ­թա­կան կող­մը ա­նե­լէն դուրս գա­լու ձեռն­տու ելք մը նկա­տեց ցու­ցա­րար­նե­րը զի­նա­թափ ը­նե­լու ճնշա­մի­ջո­ցը, որ ի­րա­ւա­պահ­նե­րու կոշտ մի­ջամ­տու­թիւն­նե­րով յան­գե­ցաւ ցու­ցա­րար­նե­րու հետ զի­նեալ ընդ­հա­րում­նե­րու հրահ­րու­մին։

Այդ­պէ՛ս պայ­թե­ցաւ ­Հա­յաս­տա­նի ներ¬քա­ղա­քա­կան, այ­լեւ հա­սա­րա­կա­կան բո­ղո­քի շար­ժու­մի «վա­ռօ­դի տա­կառ»ը 1 ­Մարտ 2008ին։ Ի­րա­ւա­պահ­նե­րը բիրտ ու­ժով փոր­ձե­ցին վերջ տալ ընտ­րու­թեանց ար­դիւն­քը մեր­ժող բո­ղո­քի մնա­յուն հա­ւաք­նե­րուն՝ պար­զա­պէս հրա­պա­րա­կը «մաք­րել» փոր­ձե­լով ցու­ցա­րար­նե­րէն։ Իսկ այս վեր­ջին­նե­րը ա­ւե­լիով բիրտ ե­ղան ի­րենց հա­կա­դար­ձու­թեան մէջ...

Մարտ 1ի խռո­վու­թիւն­նե­րը զսպե­լու եւ քա­ղա­քա­ցիա­կան ա­նիշ­խա­նա­կան մթնո­լոր­տը յաղ­թա­հա­րե­լու կար­գա­խօս­քով՝ իշ­խա­նու­թիւ­նը ստի­պո­ղա­կան վի­ճակ եւ գրաքն­նու­թիւն հաս­տա­տեց, հա­րիւ­րա­ւոր­ներ բան­տե­րը նե­տեց եւ, ոս­տի­կա­նա­կան պե­տու­թեան մը ամպ­հո­վա­նիին տակ, յա­ռա­ջա­ցաւ դէ­պի ­Սերժ ­Սարգ­սեա­նի նա­խա­գա­հա­կան նոր վար­չա­կազ­մին ձե­ւա­ւո­րու­մը։
Միւս կող­մէ, մի­ջազ­գա­յին ըն­տա­նի­քը փու­թաց ի նպաստ իր հա­շիւ­նե­րուն եւ շա­հե­րուն օգ­տա­գոր­ծեե­լու ա­ռի­թը։ ­Մարդ­կա­յին ի­րա­ւանց ու ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան ա­զա­տու­թեանց պաշտ­պա­նու­թեան կար­գա­խօս­քով՝ Հա­յաս­տա­նով եւ տա­րա­ծաշր­ջա­նով շա­հագրգ­ռո­ւած մեծ տէ­րու­թիւն­նե­րը յար­մար պա­հը գտան պղտոր ջու­րի մէջ ձուկ որ­սա­լու՝ ժո­ղովր­դա­յին վստա­հու­թեան կռո­ւա­նի ա­ռու­մով տկա­րա­ցած Հ.Հ. նո­րա­հաս­տատ իշ­խա­նու­թեանց ի­րենց պա­հանջ­ներն ու հա­շիւ­նե­րը պար­տադ­րե­լու պա­տե­հա­պաշ­տու­թեամբ։

Մին­չեւ տխրահռ­չակ ­Հա­յեւ­թուրք Ար­ձա­նագ­րու­թեանց ստո­րագ­րու­մի գայ­թակ­ղու­թեան յան­գե­ցան այդ շա­հար­կում­նե­րը...
Բայց այդ ա­մէ­նը տար­բեր քննարկ­ման նիւթ է։
Այ­սօր ընդգ­ծե­լին ա՛յն է, որ ութ տա­րի ա­ռաջ՝ վե­րան­կա­խա­ցեալ մեր երկ­րին մէջ, հա­յոց պե­տա­կա­նու­թիւ­նը ախ­տան­շա­կան գա­լա­րում­ներ ապ­րե­ցաւ իր ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան կա­յաց­ման ճամ­բուն վրայ։ ­Գա­լա­րում­ներ՝ ո­րոնք քա­ղա­քա­ցիա­կան ընդ­հար­ման եւ եղ­բայ­րաս­պան ա­րիւ­նա­հե­ղու­թեան վտան­գին մատ­նե­ցին մեր ժո­ղո­վուր­դը։

Ան­շուշտ կա­րե­լի ե­ղաւ ձե­ւով մը շրջան­ցել վտան­գը, բայց ­Հա­յաս­տա­նի ներ-քա­ղա­քա­կան կեան­քէն դուրս չմղո­ւե­ցաւ... քա­ղա­քա­ցիա­կան պայ­թու­մի «վա­ռօ­դի տա­կա­ռը»։
Մարտ ­Մէ­կի խռո­վու­թեանց 8րդ ­տա­րե­լի­ցին ա­ռի­թով, երբ այ­լա­պէս՝ ­Հա­յաս­տա­նի մեր­ձա­կայ թէ հե­ռա­ւոր գօ­տի­նե­րու մէջ քա­ղա­քա­ցիա­կան պայ­թում­նե­րու հա­մընդ­հա­նուր հրա­բուխ է, հայ քա­ղա­քա­կան միտ­քը յա­ւե­լեալ պատ­ճառ­ներ ու­նի զգաս­տաց­ման պարտ­քին տակ դնե­լու հա­ւա­սա­րա­պէս թէ՛ իշ­խա­նա­ւոր, թէ՛ իշ­խա­նա­տենչ ճամ­բար­նե­րը։

Քա­նի դեռ ուշ չէ, ­Հա­յաս­տա­նի ներ-քա­ղա­քա­կան կեան­քէն ար­մա­տա­խիլ պէտք է ը­նել քա­ղա­քա­ցիա­կան պայ­թու­մի վտան­գա­ւոր ո­րոմ­նե­րը։
Իսկ հա­սա­րա­կա­կան մեր շա­ղա­խը թու­նա­ւո­րող ու պա­ռակ­տող ո­րոմ­նե­րը ար­մա­տա­խիլ կ­՚ըլ­լան եւ կը վնա­սա­զեր­ծո­ւին միայն այն ժա­մա­նակ, երբ հե­տե­ւո­ղա­կա­նօ­րէն կ­’ամ­րապն­դո­ւին ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան մաս­նակ­ցու­թեան կռո­ւան­նե­րը մեր երկ­րին ու ժո­ղո­վուր­դին կեան­քին մէջ, որ­պէս­զի իշ­խա­նու­թեան ոչ մէկ յա­ւակ­նորդ փոր­ձէ խա­ղալ քա­ղա­քա­ցիա­կան բե­ւե­ռաց­ման կրա­կին հետ այն­պէս, ինչ­պէս որ պա­տա­հե­ցաւ 1 Մարտ 2008ի նա­խօ­րէին, ըն­թաց­քին եւ... ա­ւար­տին։

Վեր­ջա­պէս, այ­սօր եւս, ի­րաւ իշ­խա­նա­փո­խու­թեան եւ կա­ռա­վար­ման հա­մա­կար­գի ար­մա­տա­կան՝ ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան վե­րա­նո­րոգ­ման մար­տահ­րա­ւէ­րը դի­մագ­րա­ւող ­Հա­յաս­տա­նի եւ հա­յու­թեան հա­մար, մեր աչ­քե­րուն առ­ջեւ կը կրկնո­ւի ա­մէն գնով հայ­րե­նի­քի կա­ռա­վար­ման ղե­կին կառ­չած մնա­լու գոր­ծող իշ­խա­նա­ւոր­նե­րու ա­ղէ­տա­լի, այ­լեւ կոր­ծա­նա­րար կա­մա­կո­րու­թիւ­նը։

Ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան բո­ղո­քի շար­ժու­մին «վա­ռօ­դի տա­կառ»ը ան­խու­սա­փե­լի պայ­թու­մի մատ­նող իշ­խա­նա­մո­լու­թեան դրսե­ւո­րում­նե­րուն դէմ յան­դի­ման, դէ­պի խա­ղաղ իշ­խա­նա­փո­խու­թիւն յա­ռա­ջա­նա­լու հաս­տա­տա­կա­մու­թեամբ, անհ­րա­ժեշտ է մո­ռա­ցու­թեան չտալ 1 ­Մարտ 2008ի ա­մօ­թի խա­րա­նը եւ, հե­ռու մնա­լով ազ­գա­յին-հա­սա­րա­կա­կան մեր շա­ղա­խը խո­ցող ցնցում­նե­րէն, գտնել ժո­ղո­վուր­դի կամ­քին հան­դէպ յար­գանք պար­տադ­րե­լու ժո­ղովր­դա­վա­րա­կան պայ­քա­րի ու­ղին։

Որ­պէս­զի եր­բեք չկրկնո­ւի ­Մարտ ­Մէ­կի ող­բեր­գու­թիւ­նը։
Որ­պէս­զի յար­գո­ւի ժո­ղո­վուր­դին կամ­քը։

Ն.