Print
Category: Յօդուածագրութիւն

Էրզ­րու­մի նա­հան­գի գիւ­ղե­րից մէ­կում էր ապ­րում ազ­գու­թեամբ յոյն ­­Լա­զարն իր բազ­ման­դամ ըն­տա­նի­քով։ ­­Դուստ­րե­րից Ք­րիս­տի­նէն իր գե­ղեց­կու­թեամբ, իր եր­կար վար­սե­րով գե­րել էր ­­Մա­նու­կի սիր­տը, որն էլ մի օր փախց­րեց յու­նաց դստե­րը։ ­­Տա­րի­նե­րի հետ ծնո­ւե­ցին 5 ե­րե­խա­ներ՝ Ա­ւե­տի­սը, ­­Մա­րիա­մը, ­­Սամ­սո­նը, ­­Գա­յիա­նէն, ­­Դա­ւի­թը, ո­

րոնք հաշ­տու­թեան կա­մուրջ դար­ձան հայ եւ յոյն ըն­տա­նիք­նե­րի մի­ջեւ։ Այս­պէս ապ­րում էին մին­չեւ ­Մեծ Ե­ղեռ­նը։ Ա­մու­սի­նը եր­կու ե­րե­խա­նե­րի հետ զոհ գնաց թուր­քի եա­թա­ղա­նին։ ­­Միւս ե­րե­խա­ներն էլ հի­ւան­դա­ցան, սա­ռե­ցին, մնա­ցին գաղ­թի ճամ­բին։

Ք­րիս­տի­նէն զէնք վերց­րեց, տղա­մար­դու հա­գուս­տով միա­ցաւ զօ­րա­վար Անդ­րա­նի­կի կա­մա­ւո­րա­կան­նե­րին ու փոր­ձեց լու­ծել ա­մուս­նու, ե­րե­խա­նե­րի վրէ­ժը։ Այդ ճա­նա­պար­հին հան­դի­պեց սե­բաս­տա­ցի ­­Կա­րա­պե­տին։ ­­Նա էլ վիշտ ու­նէր։ Եւ եր­կու բախ­տա­կից սրտեր միա­ցան։ Ք­րիս­տի­նէ տա­տի մա­սին հան­րա­պե­տու­թեան մա­մու­լի է­ջե­րում բա­զում ակ­նարկ-թղթակ­ցու­թիւն­ներ են տպագ­րո­ւել։ ­

Զօ­րա­վար Անդ­րա­նի­կի մա­սին նրա պատ­մու­թիւն­նե­րը ո­գեշն­չող էին «ի­րա­կան։ ­­Գիւ­ղի (եւ ոչ միայն գիւ­ղի) ե­րի­տա­սարդ­նե­րը ժա­մե­րով լսում էին այդ պատ­մու­թիւն­նե­րը։ ­­Պատ­մում են, որ Ք­րիս­տի­նէ տա­տի հետ հան­դի­պել, զրու­ցել են Պ. ­­Սե­ւա­կը, Շ. ­­Թա­թի­կեա­նը։ Ուր­ծա­ձոր գիւ­ղի միջ­նա­կարգ դպրո­ցի տնօ­րէն ­­Վար­դան ­­Յով­հան­նի­սեա­նը, ո­րը ե­ղել էր մեծ բա­նաս­տեղ­ծի ման­կու­թեան ըն­կե­րը, իր ա­շա­կերտ­նե­րին փո­խան­ցում էր բա­նաս­տեղ­ծի այս խօս­քե­րը.- «­­Յու­նաց դստեր՝ հա­յի ճա­կա­տագ­րով ապ­րե­լը նոյնն է, ինչ հա­յոց ա­ւան­դա­կան համ ու հո­տով ճա­շին եւս մի հա­մե­մունք ա­ւե­լաց­նե­լը»։

Ար­ցա­խեան ա­զա­տագ­րա­կան պայ­քա­րից եր­կու տա­րի ա­ռաջ վախ­ճա­նո­ւեց տա­տը։ ­­Սա­կայն պա­տե­րազ­մա­կան տա­րի­նե­րին նրա շունչն ու ո­գին, նրա հե­րո­սա­կան պատ­մու­թիւն­նե­րը ո­գեշն­չում, սնում էին մար­տի դուրս ե­կած գիւ­ղի ջո­կա­տի տղա­նե­րին։
­­Մին­չեւ օրս որ­պէս սրբա­զան մա­սունք պահ­պան­ւում են ողջ գաղ­թի ճա­նա­պար­հին տա­տից ան­բա­ժան ­­Սուրբ ­­Գիրքն ու ­­Զօ­րա­վար Անդ­րա­նի­կի նո­ւի­րած թու­րը։

­­Պահ­պան­ւում եւ ա­ւան­դա­բար փո­խանց­ւում են ­­Զօ­րա­վա­րի մա­սին հե­րո­սա­կան պատ­մու­թիւն­նե­րը, ո­րոնք է՛լ ա­ւե­լի հարս­տաց­րին, ո­րոնց նոր շունչ ու ո­գի հա­ղոր­դե­ցին դա­րա­վեր­ջի հա­յոց յաղ­թա­կան ա­զա­տա­մար­տի դուրս ե­կած գիւ­ղի տղա­նե­րը՝ ­­Սամ­վէ­լը, ­­Վարդ­գէ­սը, ­­Նո­րի­կը, Ա­տո­մը, ­­Թոր­գո­մը, Ն­շա­նը, ­­Մա­րա­տը եւ շատ շա­տե­րը։

Գ.Շ.
­­Մա­գա­ղաթ.am
Աղ­բիւ­րը՝ hayzinvor.am