Օգոստոս 27ին 93 տարեկան հասակի մէջ մահացաւ աշխարհահռչակ ֆրանսահայ գեղանկարիչ Ժանսեմը:

Ժանսեմի պարգեւատրումը ՀՀ նախագահի կողմէ

Ժան (Յովհաննէս) Սեմերճեան ծնած էր 9 Մարտ 1920-ին Արեւմտեան Հայաստան, մանկութիւնը անցուցած էր Յունաստանի Թեսաղոնիկէ քաղաքին մէջ, ապա տեղափոխուած էր Ֆրանսա:

Ժանսեմի անուան երկու թանգարան կայ Ճափոնի մէջ: Անոր ստեղծագործութիւնները կը պահուին աշխարհի հեղինակաւոր թանգարաններուն մէջ: 

Ժանսեմը 2000-2001-ին Հայաստան երկրորդ այցելութեան ընթացքին իր 34 կտաւներէ բաղկացած  «Եղեռն» շարքը նուիրած էր Հայոց ցեղասպանութեան թանգարանին, ուր յատուկ բաժինի մը մէջ միշտ կը ցուցադրուի այցելուներուն:

Նախագահ Սարգսեան Կը Ցաւակցի

Նախագահ Սերժ Սարգսեան հայ մեծանուն գեղանկարիչ Ժանսեմի՝ Յովհաննէս Սեմերճեանի մահուան առիթով ցաւակցական հեռագիր յղեց անոր ընտանիքին, հարազատներուն եւ անոր բարձր արուեստի բազմահազար երկրպագուներուն:

«Ան իր խորունկ, մարդասիրական ստեղծագործութիւններով վաղուց դասուած է 20-րդ դարու հայ կերպարուեստի ամէնէն ինքնատիպ ներկայացուցիչներու շարքին: Իբրեւ ճշմարիտ արուեստագէտ եւ հայրենասէր՝ Ժանսեմ տասնամեակներ շարունակ իւրօրինակ հոգեւոր կամուրջ եղաւ նաեւ հայրենիքին եւ սփիւռքին միջեւ», ըսուած է Հայաստանի նախագահի ցաւակցական հեռագիրին մէջ: 

ՀՀ ՍՓԻՒՌՔԻ ՆԱԽԱՐԱՐ ՀՐԱՆՈՒՇ ՅԱԿՈԲԵԱՆԻ ՑԱՒԱԿՑԱԿԱՆ ՈՒՂԵՐՁԸ

Սիրելի՛ հայրենակիցներ,

Խոր վիշտ եւ ափսոսանք ապրեցինք՝ ֆրանսահայ մեծագոյն նկարիչ, հայ ազգի նուիրեալ զաւակ, մեծ մարդ եւ մեծ ազգասէր Ժանսեմի՝ Յովհաննէս Սեմերջեանի մահուան լուրը լսելով:

Ափսոս, հազար ափսոս, որ հեռացաւ կեանքից միջազգային արուեստում բացառիկ ինքնատիպութեամբ աչքի ընկած, իր ձեւակերպմամբ՝ «ազատ գործի» վարպետը: Լինելով նոր ռեալիզմի ամենահետաքրքիր ներկայացուցիչներից՝ Ժանսեմը կարողացաւ ստեղծել մօտ 6000 նկար, որոնք նկարչի ապրումների, զգացողութիւնների, ազատ եւ ըմբոստ ոգու արտացոլումներն են:

Ժանսեմը նուաճեց ոչ միայն բարձրաճաշակ ֆրանսիացիների, եւրոպական միւս ժողովուրդների սէրն ու յարգանքը, այլ նաեւ հեռաւոր ճափոնացիների, Լատինական Ամերիկայում ապրող մարդկանց սրտերը:

Ժանսեմ արուեստագէտը մնայուն հետք թողեց նաեւ հայկական մշակոյթի անդաստանում:

Նա իր վրձնով, իր նկարներով միացաւ Հայոց Ցեղասպանութեան ճանաչման եւ դատապարտման ահագնացող գործընթացին: Հռչակաւոր նկարչի՝ Հայոց Ցեղասպանութեանը նուիրուած նկարների շարքը մնայուն տեղ է զբաղեցնում Հայաստանի Ցեղասպանութեան ինստիտուտ-թանգարանում: Նրա նկարները, որպէս բողոքի, ցասման եւ պահանջատիրութեան դրսեւորում, հակահարուած են Հայոց պատմութեան կեղծարարներին եւ ցեղասպանութիւնը ժխտողներին:

Երջանիկ եմ, որ բախտ եւ հնարաւորութիւն եմ ունեցել շփուելու տաղանդաւոր արուեստագէտի հետ, այցելելու նրա տուն-թանգարան, զրուցելու այդ անչափ հետաքրքիր, խորունկ, ջերմ ու հաճելի մարդու հետ:

Սիրելի՛ ցաւակիր զաւակներ, այլեւս մեր կողքին չէ մեր փառահեղ Հայրը, մեր անուանի հայրենակիցը, սակայն պէտք է մխիթարուել այն գիտակցութեամբ, որ յաւերժ են նրա գործերն ու թողած մշակութային ժառանգութիւնը, յաւերժ է նրա սուրբ հոգին, որ հաստատ ծուարելով երկնային դրախտում՝ այնտեղից լոյս, ջերմութիւն եւ բարութիւն է ճառագելու աշխարհին, մարդկանց, հայութեանը:

Նա դարձաւ յաւերժի ճամբորդ …

Ցաւով՝

ՀՐԱՆՈՒՇ ՅԱԿՈԲԵԱՆ