ԵՐԵՒԱՆ, «Արմէնփրէս».- Մայր աթոռ Սուրբ Էջմիածինի մէջ Ամենայն հայոց Գարեգին Բ. կաթողիկոսին հանդիսապետութեամբ տեղի ունեցաւ բանաստեղծ, արձակագիր Ռուբէն Սեւակի անուան թանգարանի բացման արարողութիւնը:
Ղազարապատ կոչուած պատմական շէնքին մէջ տեղակայուած թանգարանին մէջ, որ հիմնովին նորոգուած է ֆրանսահայ Յովհաննէս Չիլինգիրեանի՝ Ռուբէն Սեւակի եղբօրորդիին բարերարութեամբ, պիտի ցուցադրուին անոր կողմէ Մայր աթոռին տրամադրուած բացառիկ եւ արժէքաւոր շուրջ 200 կտաւներ, ինչպէս նաեւ՝ նշանաւոր նահատակ բանաստեղծ, արձակագիր եւ բժիշկ Ռուբէն Սեւակին պատկանող ածխանկարներ, անձնական իրեր ու փաստաթուղթեր, պատմական ցուցանմոյշներ եւ հայ արուեստի արժէքաւոր գործեր:
Ամենայն Հայոց կաթողիկոսին եւ բարերար Յովհաննէս Չիլինգիրեանին կողմէ թանգարանի բացման ժապաւէնը կտրելէ ետք բոլորը մտան թանգարան, ուր տեղի ունեցաւ օրհնութեան արարողութիւն:
Այս առիթով խօսք առաւ Խ. Աբովեանի անուան մանկավարժական համալսարանի նախագահ Ռուբէն Միրզախանեանը, որ իր երախտագիութիւնը յայտնեց Գարեգին Բ. կաթողիկոսին եւ Յովհաննէս Չիլինգիրեանին՝ պատմամշակութային արժէք ունեցող փաստաթուղթերուն, արժէքաւոր կտաւներուն եւ զանոնք ամբողջ հայութեան հաղորդակից դարձնելու ջանքերուն համար: «Էջմիածին են բերուել պատմամշակութային նշանակութիւն ունեցող փաստաթղթեր, որոնք տասնեակ տարիների ընթացքում պարոն Չիլինգիրեանը հաւաքել է, վերլուծել, հրատարակել: Այսօր հնարաւորութիւն է ստեղծւում այն մատուցել ողջ հայութեանը: Թանգարանը կենդանի օրգանիզմ է, այն պէտք է համալրուի, պէտք է անընդհատ կատարուի անհրաժեշտ աշխատանք, եւ ես խոստանում եմ, որ բոլոր հնարաւոր միջոցները կը ներդնենք, որ Ռուբէն Սեւակի թանգարանը դառնայ մեր հանրապետութեան մշակութային գիտական կենտրոններից մէկը», նշեց Ռուբէն Միրզախանեանը:
Յովհաննէս Չիլինգիրեան թանգարանի բացումը նմանցուց հրաշքի, որ իրականութիւն դարձաւ Ամենայն հայոց կաթողիկոսին օգնութեամբ: «Սուրբ Էջմիածնի այս հողի վրայ նոր հրաշք կատարուեց, 1915 թուականին իր սուրբ հաւատքին հաւատարիմ մնալու համար Ռուբէն Սեւակը գերադասեց մահանալ, քան իսլամն ընդունել եւ Սուրբ Էջմիածնում այս թանգարանով նա վերակենդանացաւ եւ անմահացաւ: Այս հրաշքը կատարուեց Ամենայն հայոց կաթողիկոսի օգնութեամբ», նշեց բարերարը:
Ան նաեւ փոխանցեց Ռուբէն Սեւակի դստեր՝ 100ամեայ Շամիրամ Սեւակի երախտագիտութեան եւ շնորհակալութեան խօսքը՝ յայտնելով, որ հիւանդութեան պատճառով ան չկարողացաւ մասնակցել թանգարանի բացման արարողութեան: «Նա շատ ուրախ եւ խանդավառուած էր, որ ինձ հետ պէտք է Հայաստան ճամբորդէր, ներկայ լինէր իր հօր թանգարանի բացմանը, բայց վերջին օրերին հիւանդութիւնն արգելք եղաւ, եւ նա չկարողացաւ գալ», ըսաւ Յ. Չիլինգիրեան:
Արարողութեան աւարտին իր խօսքը փոխանցեց Գարեգին Բ. Ամենայն հայոց կաթողիկոսը: «Այսօր յիշարժան օր է մեր կեանքում: Մխիթարութիւն է բոլորիս համար, որ մշակութային այս օճախը կրելու է հայ եկեղեցու հաւատաւոր զաւակի՝ բանաստեղծ, արձակագիր, բժիշկ եւ անուանի մտաւորական Ռուբեն Սեւակի նուիրական անունը, ով եղաւ վասն հաւատոյ նահատակ Հայոց Ցեղասպանութեան», նշեց Գարեգին Բ.: Անոր համաձայն, այս թանգարանի հիմնումը յարգանքի տուրք է ինչպէս Ռուբէն Սեւակի, այնպէս ալ Գրիգոր Զօհրապի, Սիամանթոյի, Դանիէլ Վարուժանի, Կոմիտասի, մեր միւս մեծերու, մէկուկէս միլիոն անմեղ զոհերուն յիշատակին, որոնք չուրացան իրենց հաւատքն ու հայրենիքը եւ նահատակուեցին:
«Թանգարանը նուիրւում է Հայոց Ցեղասպանութեան 100ամեայ տարելիցի ոգեկոչմանը եւ ունի առանձնայատուկ նշանակութիւն. այն այցելուների միջոցով վերածուելու է ղօղանջող անլռելի զանգակատան, որի ձայնը լսելի պէտք է լինի աշխարհում՝ սատարելով Ցեղասպանութեան ճանաչմանն ուղղուած ջանքերին: Թանգարանը դառնում է անցեալի, ներկայի եւ գալիքի մէջ անմահութեան ձայն, մահուանից վերածնուելու, նորից յառնելու եւ կեանքով յաղթելու ուղի: Այսօր մենք ոճրագործութեանը պատասխանում ենք մեր ժողովրդի ազնիւ զաւակի ու նահատակի յիշատակը յաւերժացնելով, կործանմանը պատասխանում ենք կառուցումով, աւերմանը՝ վերաշինութեամբ, մահուանը՝ կեանքով»: